Η Ζωϊκή Αρχή

 

Άρθρο της  Ε.Π.Μπλαβάτσκυ από το

«Lucifer», Μάρτιος, 1888»

 

 Πριν λίγα χρόνια ξέσπασε μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα διαμάχη ανάμεσα σε πολλούς φημισμένους επιστήμονες. Μερικοί διατύπωσαν την θεωρία ότι η αυτόματη γένεση  είναι γεγονός στην φύση, ενώ άλλοι αποδείκνυαν το αντίθετο.  Πάντως, σύμφωνα με τα πειράματα που έγιναν, αποδείχτηκε βιογένεση ή δημιουργία ζωής από προϋπάρχουσα ζωή, αλλά ποτέ δεν αποδείχτηκε  παραγωγή κάποιας μορφής ζωής από μη ζώσα ύλη.

Κατ’ αρχήν υιοθετήθηκε  μια λανθασμένη υπόθεση, ότι, δηλαδή,  θερμότητα ίση με την θερμοκρασία του σημείου βρασμού του νερού καταστρέφει όλους τους ζωντανούς οργανισμούς. Λαμβάνοντας, όμως, ερμητικά σφραγισμένα δοχεία που περιείχαν εκχυλίσματα και υποβάλλοντάς τα στην ίδια ή και σε υψηλότερη θερμοκρασία, αποδείχτηκε ότι, παρά τις υψηλές θερμοκρασίες,  εμφανίστηκαν ζώντες οργανισμοί.  Πιο προσεκτικά πειράματα έφεραν στο φως  το εξής γεγονός:   οι σπόροι (ενδοσπόρια)  βακτηρίων και άλλοι μικροοργανισμοί, που συνήθως μεταφέρονται στον αέρα, μπορούν, σε κατάσταση ξηρότητας, να αντέξουν  υψηλότερες θερμοκρασίες και, επίσης, πως,  όταν γίνονται τα πειράματα σε εμφανώς  καθαρό αέρα, δεν εμφανίζεται καθόλου ζωή και τα εκχυλίσματα ποτέ δεν αποσυντίθενται.

Παράλληλα με την  αποδεδειγμένη βιογένεση, όμως, πρέπει να σημειώσουμε την επιφύλαξη του κ. Χάξλεϋ που λέει ότι «στην οργανική χημεία, στη μοριακή φυσική και στην φυσιολογία η οποία, αν και ακόμα σε νηπιακό στάδιο, κάνει κάθε μέρα  θεαματικά άλματα, θα ήταν το άκρον άωτο της αλαζονείας να πει κανείς ότι δεν μπορεί να δημιουργηθούν στο μέλλον με τεχνητό τρόπο οι συνθήκες υπό τις οποίες η ύλη μπορεί να προσλάβει  ζωτικές ιδιότητες, όπως λέγονται» και, στη συνέχεια,  «ότι σαν ζήτημα, όχι απόδειξης αλλά πιθανότητας, αν είχα τη δυνατότητα να κοιτάξω πέρα από την άβυσσο του γεωλογικά καταγεγραμμένου χρόνου, στην ακόμα πιο μακρινή περίοδο, τότε που η γη υπέστη χημικές και φυσικές διεργασίες που δεν πρόκειται να ξαναδεί ποτέ, θα περίμενα να δω να αναπτύσσονται ζωντανά πρωτοπλάσματα από μη-ζώσα ύλη.»

Ακολουθώντας τα ίχνη της ανόργανης ύλης στη μετάβασή της  προς την ανώτερη μορφή που πλησιάζει τους ζωντανούς οργανισμούς, φτάνουμε σε εκείνες τις πολύπλοκες ουσίες  που λέγονται «κολλοειδή» που είναι κάτι σαν το ασπράδι του αυγού και αποτελούν το τελευταίο στάδιο της ανοδικής διαδοχής από την ανόργανη ύλη στην οργανική ζωή.

Παρακολουθώντας την ζωή καθοδικά, καταλήγουμε στο «πρωτόπλασμα» που ο Χάξλεϋ το ονομάζει «την φυσική βάση της ζωής», μια άχρωμη, ζελατώδη ουσία, με απόλυτα ομογενή και ενιαία σύσταση. Το πρωτόπλασμα είναι προφανώς η πλησιέστερη προσέγγιση της ζωής προς την ύλη. Κι αν η ζωή προήλθε ποτέ από συνδυασμό ατόμου-μορίου, τότε θα ήταν σε αυτή την μορφή.

Το πρωτόπλασμα στην ουσία του είναι μια αζωτούχα ένωση άνθρακα που  διαφέρει από άλλες παρόμοιες ενώσεις της λευκοματώδους (albuminous)  οικογένειας των κολλοειδών μόνο ως προς την εξαιρετικά πολύπλοκη σύνθεση των ατόμων της. Οι ιδιόμορφες ιδιότητές της, συμπεριλαμβανομένης  της ζωής, δεν είναι αποτέλεσμα κάποιου νέου και ιδιάζοντος ατόμου, που προστέθηκε στις γνωστές χημικές ενώσεις της ίδιας οικογένειας, αλλά είναι αποτέλεσμα του τρόπου ομαδοποίησης  και κινήσεων αυτών των στοιχείων. [1]. Η ζωή ουσιαστικά εκδηλώνεται με τις λειτουργίες της διατροφής, της αίσθησης, της κίνησης και της  αναπαραγωγής και κάθε κόκκος πρωτοπλάσματος αναπτύσσει οργανισμούς που τις διαθέτουν. Το ερώτημα που έχει τεθεί είναι αν αυτός ο πρωτόγονος κόκκος  πρωτοπλάσματος μπορεί να κατασκευαστεί τεχνητά με χημικές διεργασίες. Η επιστήμη απαντά αρνητικά, καθώς, μέχρι στιγμής, δεν γνωρίζει κάποια διαδικασία συνδυασμού ανόργανης ύλης, με την οποία θα μπορούσε να δημιουργήσει ζωή.

Τώρα πια έχει αποδειχθεί σε ικανοποιητικό βαθμό ότι ο  νόμος της εξέλιξης διέπει το σύνολο του Σύμπαντος αλλά λείπουν αρκετοί συνδετικοί κρίκοι και, αναμφισβήτητα, οι ανακαλύψεις της σύγχρονης Επιστήμης θα φέρουν με τον χρόνο πολλά νέα στοιχεία που θα φωτίσουν αυτά τα σκοτεινά σημεία που προς το παρόν δυσχεραίνουν την έρευνα. Πολύ πιο σημαντικό από το ζήτημα καταγωγής των ειδών είναι το μεγάλο πρόβλημα της εξέλιξης της ζωής από το θεωρούμενο  άψυχο ορυκτό βασίλειο.

Κάθε επιστημονική ανακάλυψη, όσο περιορισμένη κι αν είναι, δίνει τροφή για σκέψη, και μας κάνει να καταλαβαίνουμε την αξία που πρέπει να αποδίδουμε στην παρατήρηση και στα πειράματα και στις  θεωρίες προς τη σωστή κατεύθυνση.

Η επιστήμη δεν έχει κατορθώσει να αποδείξει την «αυτόματη γένεση» μέσω πειραμάτων, αλλά οι κορυφαίοι επιστήμονες θεωρούν ότι είναι ασφαλές να πιστεύουν πως πρέπει κάποτε να υπήρξε  «αυτόματη γένεση» [2]. Μέχρις εδώ, η επιστημονική σκέψη συμφωνεί με την εσωτερική διδασκαλία.

Η απόκρυφη φιλοσοφία θεωρεί ότι η κίνηση, η κοσμική ύλη, η διάρκεια, ο  κενός χώρος είναι παντού. Η κίνηση είναι η άφθαρτη ζωή , συνειδητή ή όχι, κατά περίπτωση. Υπάρχει τόσο κατά την ενεργό περίοδο του Σύμπαντος όσο και κατά την Πραλάγια ή διάλυση, τότε που η μη συνειδητή ζωή εξακολουθεί να διατηρεί την ύλη [3] που την ζωντανεύει με άγρυπνη και αέναη κίνηση.

Η ζωή είναι πάντα παρούσα στο άτομο ή στην ύλη, οργανική ή ανόργανη – μια διαφορά που οι αποκρυφιστές δεν αποδέχονται.  Όταν η ζωική ενέργεια δρα στο άτομο, αυτό το άτομο είναι οργανικό. Όταν ληθαργεί ή είναι σε λανθάνουσα κατάσταση, το άτομο είναι ανόργανο. Η Τζίβα ή ζωική αρχή, που δίνει ζωή  στον άνθρωπο, στα ζώα, στα φυτά, ακόμα και σε ορυκτά, είναι μια μορφή άφθαρτης δύναμης γιατί αυτή η δύναμη είναι η μία ζωή ή ζωώδης ψυχή (animal mundi), η παγκόσμια ζώσα ψυχή και γιατί οι διάφοροι τρόποι με τους οποίους μας εμφανίζονται αντικειμενικά πράγματα στην φύση στα ατομικά τους σύνολα, όπως π.χ. ορυκτά, φυτά,  ζώα κλπ είναι οι διαφορετικές μορφές ή καταστάσεις με τις οποίες εκδηλώνεται αυτή η δύναμη. Εάν επρόκειτο για μία μόνο στιγμή να γίνει ανενεργή, ας πούμε στην περίπτωση μιας πέτρας, τα σωματίδιά της θα έχαναν αμέσως την συνεκτική ιδιότητά τους και θα διαλύονταν το ίδιο ξαφνικά, παρόλο που η δύναμη θα εξακολουθούσε να υπάρχει σε κάθε ένα από τα σωματίδιά της, αλλά σε λανθάνουσα κατάσταση. [4]. Όταν η ζωική δύναμη αποσυνδέεται από ένα σύνολο ατόμων, αμέσως έλκεται από άλλα. Τότε, όμως, δεν εγκαταλείπει τελείως το πρώτο σύνολο, απλώς μεταφέρει την δύναμη ζωής της ( vis viva)  – την ενέργεια της κίνησης – σε ένα άλλο σύνολο.  Αλλά επειδή εκδηλώνεται στο επόμενο σύνολο ως Κινητική ενέργεια, όπως λέγεται, δεν σημαίνει ότι το πρώτο σύνολο την χάνει τελείως. Γιατί εξακολουθεί να υπάρχει στο πρώτο σαν δυνητική ενέργεια ή λανθάνουσα ζωή.

Περισσότερο από κάθε άλλη, η ζωική αρχή του ανθρώπου είναι μια αρχή με την οποία είμαστε πολύ εξοικειωμένοι, αν και  έχουμε τεράστια άγνοια ως προς την φύση της. Η ύλη και η δύναμη συνυπάρχουν πάντα σαν σύμμαχοι. Η ύλη χωρίς την δύναμη αλλά  και η δύναμη χωρίς την ύλη είναι πράγματα αδιανόητα. Στο ορυκτό βασίλειο η συμπαντική ζωική ενέργεια είναι μία και δεν ατομικοποιείται. Αρχίζει να διαφοροποιείται αμυδρά στο φυτικό βασίλειο και από τα κατώτερα ζώα προς τα ανώτερα ζώα και τον άνθρωπο, ενώ η διαφοροποίηση αυξάνεται βήμα-βήμα με σύνθετη προοδευτική εξέλιξη.

Άραγε, μόλις η ζωική αρχή αρχίσει να διαφοροποιείται και όταν εξατομικευτεί αρκετά, παραμένει σε ομοειδείς οργανισμούς  ή μήπως  μετά τον θάνατο ενός οργανισμού ζωοποιεί  τον οργανισμό κάποιου άλλου είδους; Για παράδειγμα, μήπως μετά τον θάνατο ενός ανθρώπου, η Κινητική ενέργεια που τον κρατούσε ζωντανό για κάποιο χρονικό διάστημα φεύγει και προσκολλάται σε ένα πρωτοπλασμικό κόκκο του ανθρώπινου είδους ή  ζωοποιεί κάποιο ζώο ή σπόρο φυτού; [5].

Μετά τον θάνατο του ανθρώπου, η κινητική ενέργεια που είχε δώσει ζωή στον σκελετό του θεωρείται ότι μένει εν μέρει στα σωματίδια του νεκρού σώματος σε μια λανθάνουσα κατάσταση, ενώ η κύρια ενέργεια ενώνεται με κάποιο άλλο σύνολο ατόμων. Εδώ γίνεται διάκριση μεταξύ της ληθαργούσας ζωής των σωματιδίων του νεκρού σώματος και της εναπομένουσας Κινητικής ενέργειας που περνά σε κάποιο άλλο σύνολο ατόμων για να του δώσει ζωή.  Δεν είναι, άραγε, η ενέργεια που ληθαργεί [6] στα σωματίδια του νεκρού σώματος μια κατώτερη μορφή ενέργειας σε σύγκριση με την Κινητική ενέργεια που μεταφέρεται αλλού; Και μολονότι στην διάρκεια ζωής του ανθρώπου φαίνονται αναμεμειγμένες οι δυο μαζί, δεν είναι δύο διακριτές μορφές ενέργειας που ενώνονται μόνο προσωρινά;

Ένας μελετητής του αποκρυφισμού γράφει:

« Η  Τζίβα (Jiva) ή ζωική αρχή είναι λεπτοφυής, υπεραισθητή ύλη που διαπερνά όλη την φυσική δομή του έμβιου όντος και όταν διαχωρίζεται από αυτήν, τότε θεωρείται ότι η ζωή παύει να υφίσταται. Ένα συγκεκριμένο σύνολο συνθηκών είναι απαραίτητο προκειμένου να συνδεθεί με την δομή ενός οργανισμού και όταν οι συνθήκες αυτές διαταράσσονται έλκεται από άλλα σώματα που προσφέρουν τις κατάλληλες συνθήκες.»[7].

Κάθε άτομο εμπεριέχει τη δική του ζωή ή δύναμη και τα διάφορα άτομα που αποτελούν το φυσικό του πλαίσιο πάντα μεταφέρουν τη δική τους ζωή όπου και αν βρεθούν. Η ζωική αρχή του ανθρώπου ή του ζώου, όμως, που  ζωοδοτεί το έμβιο ον συνολικά, φαίνεται να είναι μια προοδευτική, διαφοροποιημένη και εξατομικευμένη ενέργεια της κίνησης, που μοιάζει να ταξιδεύει από οργανισμό σε οργανισμό με κάθε διαδοχικό θάνατο. Είναι, άραγε, πράγματι, όπως αναφέρθηκε πριν, «μια λεπτοφυής υπεραισθητή ύλη», κάτι ξεχωριστό από τα άτομα που αποτελούν το φυσικό σώμα; {1}

Εάν ναι, γίνεται ένα είδος μονάδας και θα ήταν κάτι συγγενές προς την ανώτερη  ψυχή του ανθρώπου που μεταβαίνει από σώμα σε σώμα.

Ένα άλλο και πιο σημαντικό ερώτημα είναι το εξής:
Είναι, άραγε, η ζωική αρχή ή Τζίβα κάτι διαφορετικό από την ανώτερη ή πνευματική ψυχή; Μερικοί Ινδοί φιλόσοφοι θεωρούν ότι αυτές οι δύο αρχές δεν είναι ξεχωριστές μεταξύ τους, αντιθέτως θεωρούν ότι είναι ένα και το αυτό. {2}

Ας θέσουμε το ερώτημα πιο απλά:  μπορούμε να εξετάσουμε αν ο αποκρυφισμός γνωρίζει περιπτώσεις ανθρώπων που έζησαν τελείως χωριστά από την πνευματική τους ψυχή; {3}

Σωστή κατανόηση της φύσης, των ιδιοτήτων και του τρόπου δράσης της αρχής που λέγεται «Τζίβα» είναι βασική για την απόλυτη κατανόηση των πρώτων αρχών της Εσωτερικής Επιστήμης. Και σκοπός αυτής της ταπεινής απόπειρας, που θέτει ερωτήματα που μπερδεύουν σχεδόν κάθε σπουδαστή της Θεοσοφίας, είναι  να αντλήσει περισσότερες πληροφορίες από όσους  προσφέρθηκαν ευγενικά να βοηθήσουν τους Συντάκτες του “Lucifer”  σε βαθειά επιστημονικά ζητήματα.  

N.D.K.

Ahmedabad.

 

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΥΝΤΑΚΤΗ

[1] Η Σύγχρονη Επιστήμη, ανάγοντας όλα τα ζωτικά φαινόμενα στις μοριακές δυνάμεις του αρχικού πρωτοπλάσματος, δεν πιστεύει σε μια  Ζωτική Αρχή και, τηρώντας την υλιστική, αρνητική στάση της, περιγελά,  βεβαίως,  την ιδέα. Η Αρχαία Επιστήμη, ή Αποκρυφισμός, παραβλέποντας το γέλιο της άγνοιας, ισχυρίζεται ότι είναι γεγονός. Η ΜΙΑ ΖΩΗ – είναι η ίδια η θεότητα, αμετάβλητη, πανταχού παρούσα, αιώνια.  Είναι «λεπτοφυής, υπεραισθητή ύλη» στο δικό μας κατώτερο πεδίο, όπως κι αν την ονομάσουμε, είτε την συσχετίσουμε με την «Ηλιακή δύναμη» - μια θεωρία του B. W. Richardson, F.R.S. – είτε την ονομάσουμε αλλιώς. Ο  έγκριτος Dr. Richardson – διακεκριμένος επιστήμονας – προχωρεί ακόμη περισσότερο θεωρώντας την ζωική αρχή σαν «μια μορφή ΥΛΗΣ» (!!). Λέει ο σπουδαίος επιστήμονας: «Μιλώ μόνο για έναν γνήσιο υλικό παράγοντα, εξευγενισμένο αλλά πραγματικό και ουσιαστικό, έναν παράγοντα που διαθέτει βάρος και όγκο, έναν παράγοντα ευαίσθητο σε χημικούς συνδυασμούς και επομένως σε μεταβολή της  φυσικής κατάστασης και συνθήκης του. Έναν παράγοντα παθητικό στη δράση του, που τίθεται πάντα σε κίνηση από εξωγενείς επιδράσεις. Έναν παράγοντα που δεν διαθέτει αυτόφωτη (αρχική) δύναμη, ( vis) ή φυσική ενέργεια, αλλά που παίζει έναν πολύ σημαντικό, αν όχι πρωταρχικό, ρόλο στην παραγωγή των φαινομένων που προκύπτουν από την δράση της ενέργειας στην ορατή ύλη.» (σ. 379). Όπως διαπιστώνει κανείς, ο Δρ. παίζει την τυφλόμυγα με τον αποκρυφισμό και περιγράφει κατά θαυμαστό τρόπο τα παθητικά «ζωικά στοιχειακά» που χρησιμοποιούν, π.χ. οι μεγάλοι γητευτές για να ζωντανέψουν τα ανθρωπάκια τους. Παρόλ’ αυτά, ο F.R.S. περιγράφει μια από τις αμέτρητες πτυχές της «λεπτοφυούς, υπεραισθητής «υλικής-ζωικής αρχής».

[2]Και οι Ινδοί  φιλόσοφοι έχουν δίκιο. Εδώ είναι που χρειαζόμαστε  πραγματικά τις διαιρέσεις για κάθε τι π.χ.  – Πρακρίτι, Τζίβα κλπ –σε αρχές που θα μας δώσουν την δυνατότητα να εξηγήσουμε την δράση της Τζίβα στα δικά μας κατώτερα πεδία χωρίς να την υποβαθμίσουμε.  Έτσι, ενώ για τον  Βεδαντιστή φιλόσοφο οι 4 αρχές  μπορεί να του είναι αρκετές, αναφορικά με την συμπαντική Κοσμογονία του, εμείς οι αποκρυφιστές χρειαζόμαστε τουλάχιστον 7 για να μπορέσουμε να καταλάβουμε την  Πρωτεϊκής φύσης διαφορά  της ζωικής αρχής όταν αυτή δρα στις 5 κατώτερες σφαίρες ή πεδία.

Οι αναγνώστες μας, που είναι θερμοί θιασώτες της Σύγχρονης Επιστήμης, αλλά συγχρόνως και της αποκρυφιστικής διδασκαλίας – πρέπει να επιλέξουν ανάμεσα στις δύο απόψεις της φύσης της Ζωικής Αρχής, που είναι οι πλέον αποδεκτές τώρα και στην τρίτη άποψη – εκείνη των αποκρυφιστικών διδασκαλιών. Αυτές οι 3 μπορούν να περιγραφούν ως εξής:

  1.                     Η άποψη των «μοριακών επιστημόνων»  που  ισχυρίζονται ότι η ζωή είναι η συνισταμένη της αλληλεπίδρασης των κανονικών μοριακών δυνάμεων.
  2.                   Η άποψη  που θεωρεί τους «ζώντες οργανισμούς» σαν ζωογονημένους  από μια ανεξάρτητη «ζωτική αρχή» η οποία λείπει από την «ανόργανη» ύλη.
  3.                 Η Αποκρυφιστική ή Εσωτερική άποψη που θεωρεί την διάκριση μεταξύ οργανικής και ανόργανης ύλης απατηλή και ανύπαρκτη στη φύση. Γιατί πρεσβεύει ότι η ύλη που είναι σε όλες τις φάσεις της απλώς ένα όχημα μέσω του οποίου εκδηλώνεται η  ΖΩΗ –  Πνοή του Παραμπράχμαν – στην υλική  πανθεϊστική όψη της (όπως θα έλεγε ο Δρ. Richardson, υποθέτουμε) είναιμια υπεραισθητή κατάσταση ύλης, το ίδιο το όχημα της ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ, ο μη συνειδητός σκοπός του Παραμπράχμαν.

[3] Πρόκειται, ακριβώς, για το εξής:  Ένας άνθρωπος μπορεί «να ζει» τελείως χωριστά από την Πνευματική Ψυχή του  – την 7η και 6η αρχή της ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ ή  «Άτμα-Μπούντι». Όμως, κανένα ον – άνθρωπος ή ζώο – δεν μπορεί να ζει χωριστά από την φυσική ΨΥΧΗ του, το Νεφές (Nephesh ή  Πνοή της Ζωής (στην Γένεση). Αυτές οι «επτά ψυχές» ή ζωές (που ονομάζουμε Αρχές) περιγράφονται θαυμάσια στο Αιγυπτιακό Τελετουργικό και στους πανάρχαιους παπύρους. Ο Chabas ξέθαψε παράξενους παπύρους και ο κ. Gerald Massey  συγκέντρωσε ανεκτίμητες πληροφορίες για αυτή την δοξασία. Και, μολονότι τα συμπεράσματά του δεν είναι δικά μας, μπορεί σε ένα μελλοντικό τεύχος να αναφέρουμε τα στοιχεία που δίνει και να αποδείξουμε πώς η πιο αρχαία φιλοσοφία που είναι γνωστή στην Ευρώπη –δηλαδή, η της Αιγύπτου – επιβεβαιώνει τις εσωτερικές διδασκαλίες μας.

«Lucifer», Μάρτιος, 1888.

Ε.Π.Μπλαβάτσκυ

 

{1} Παραπέμπω στο βιβλίο του κ. Samud Laing, «Ένας Σύγχρονος Ζωροάστρης». Αξίζει να μελετήσει κανείς αυτό το βιβλίο στο σύνολό του γιατί είναι και ενδιαφέρον και επιστημονικό. Στο παρόν άρθρο έχουμε αναφερθεί αρκετές φορές σ’ αυτό  το εξαιρετικό βιβλίο. –N.D.K.

Παρά την σπουδαιότητά του,  είναι ένα κατεξοχήν υλιστικό έργο. – (E.D.)

{2} Η Εσωτερική Επιστήμη, θεωρώντας ότι τίποτα στην φύση δεν είναι ανόργανο, αλλά ότι κάθε άτομο διαθέτει «ζωή», δεν συμφωνεί με την «Σύγχρονη Επιστήμη» ως προς την έννοια που αποδίδει στην «Αυτόματη γένεση». Ίσως να ασχοληθούμε μ’ αυτό αργότερα. – (E.D.)

{3} Η Εσωτερική Επιστήμη δεν παραδέχεται την «ύπαρξη» της «ύλης» στην  Πραλάγια.  Στην νοούμενη κατάστασή της, διαλύεται στην «Μεγάλη Πνοή» ή στην κατάστασή της που λέγεται «λάγια» (laya) και  μπορεί να υπάρχει μόνο δυνητικά. Η Απόκρυφη φιλοσοφία, αντιθέτως, διδάσκει ότι κατά την Πραλάγια «δεν υπάρχει τίποτα. Τα πάντα είναι ατέρμονη αιώνια Πνοή» - (E.D.)

{4} «Πέντε Χρόνια Θεοσοφίας», σ. 535.

{5} Από όσο γνωρίζω, ο Αποκρυφισμός δεν διδάσκει ότι μπορεί ποτέ να διαφοροποιείται ατομικά η  ΖΩΙΚΗ ΑΡΧΗ – που αυτή καθαυτή είναι αμετάβλητη, αιώνια και εξίσου άφθαρτη με την μία αναίτια αιτία, γιατί είναι μία όψη ΕΚΕΙΝΟΥ. Στο «Πέντε Χρόνια Θεοσοφίας», η εν λόγω διατύπωση πρέπει να θεωρηθεί  παραπλανητική, αν πρόκειται να οδηγήσει σε ένα τέτοιο συμπέρασμα. Μόνο κάθε σώμα – είτε άνθρωπος, ζώο, φυτό, έντομο, πτηνό ή ορυκτό – είναι που, αφομοιώνοντας λιγότερο ή περισσότερο την ζωική αρχή, την διαφοροποιεί στα συγκεκριμένα του άτομα και την προσαρμόζει στον έναν ή τον άλλο συνδυασμό σωματιδίων, συνδυασμό που καθορίζει την διαφοροποίηση. Η μονάδα συμμετέχοντας στην συμπαντική όψη της Παραμπραχμανικής φύσης, ενώνεται με την μονάδα της στο πεδίο της διαφοροποίησης για να αποτελέσει ένα άτομο. Αυτό το άτομο, που στην ουσία του είναι αδιαχώριστο από το Παραμπράχμαν,  συμμετέχει και στην Ζωική Αρχή κατά την Παραμπραχμανική ή Συμπαντική Όψη. Επομένως, όταν πεθαίνει ένας άνθρωπος ή ένα ζώο, η εκδήλωση της ζωής ή τα αποδεικτικά στοιχεία της Κινητικής ενέργειας απλώς αποσύρονται σε ένα από αυτά τα υποκειμενικά πεδία ύπαρξης που κανονικά δεν είναι αντικειμενικά για μας. Το σύνολο της Κινητικής ενέργειας που δαπανάται στη διάρκεια της ζωής από ένα συγκεκριμένο σύστημα σωματικών κυττάρων προσδιορίζεται  από το Κάρμα – άλλη μια όψη της Συμπαντικής Αρχής.  Επομένως, όταν δαπανάται, η συνειδητή δραστηριότητα του ανθρώπου ή του ζώου δεν εκδηλώνεται πλέον στο πεδίο αυτών των κυττάρων και, τότε, οι χημικές δυνάμεις που αντιπροσωπεύουν αποδεσμεύονται για  να δράσουν στο φυσικό πεδίο της δικής τους εκδήλωσης. Η Τζίβα  - κατά την συμπαντική της όψη – έχει, όπως και η Πρακρίτι,  επτά μορφές  ή «αρχές», όπως έχουμε συμφωνήσει να τις λέμε. Η δράση της αρχίζει στο πεδίο του Παγκόσμιου Νου (Μαχάτ) και σταματά στο πιο χονδροειδές από τα πέντε Τανματρικά πεδία  – στο τελευταίο,  που είναι το δικό μας. Έτσι, αν και μπορούμε, επαναλαμβάνοντας την  φιλοσοφία της Σάνκυα (Sankya), να μιλάμε για 7 Πρακρίτι ( ή «γόνιμες παραγωγές» ή στην γλώσσα των Αποκρυφιστών για τις 7 Τζίβα – ωστόσο, τόσο η Πρακρίτι όσο και η Τζίβα είναι αδιαίρετες αφαιρέσεις, που διαιρούνται μόνο συγκαταβατικά λόγω της αδυναμίας της ανθρώπινης  διάνοιας. Επομένως, είτε  διαιρούμε σε 4, σε 5 ή σε 7 αρχές, στην πραγματικότητα έχει πολύ μικρή σημασία. – (E.D.)

{6} Η λανθάνουσα ενέργεια δεν είναι ενέργεια.

{7} «Πέντε Χρόνια Θεοσοφίας», σ. 512.

 

© blavatsky.gr 
Επιτρέπεται η αντιγραφή αποσπασμάτων υπό τον όρο ότι δεν γίνονται αλλαγές, δεν προστίθενται λέξεις ή εικόνες και ότι η πηγή αναγράφεται πλήρως και σωστά.