Αυτή η εισήγηση παρουσιάσθηκε την Ημέρα του Λευκού Λωτού, στις 14 Μαϊου 2006, που πραγματοποιήθηκε για να τιμήσει το πνευματικό έργο της Ε.Π.Μπλαβάτσκυ.
Τίποτα δεν είναι τυχαίο μέσα σε όλη τη Θεϊκή Δημιουργία. Ο Σανκάρα, ο Σωκράτης των Ινδιών έλεγε «Μην απατάστε, τίποτα δεν είναι τυχαίο. Για ό,τι γίνεται και για ό,τι υπάρχει, υπάρχει λόγος που υπάρχει. Είναι το Θέλημά του Κυρίου αυτό».
Το Θέλημα του Κυρίου λοιπόν, ήταν μια γυναίκα, ευγενικής καταγωγής, από τη Ρωσία στα 60 χρόνια που έζησε, να σπουδάσει στην Ινδία και το Θιβέτ, και μέσα της να γίνει φωτιά, η σπίθα της διαμεσητικής ικανότητας με την οποία γεννήθηκε και στη συνέχεια να δημιουργήσει ένα Θεοσοφικό Κίνημα που άφησε ένα μεγάλο έργο όχι μόνο στην Ευρώπη και την Αμερική αλλά και στη μητέρα της πνευματικότητας, την Ινδία.
Η Έλενα Μπλαβάτσκυ και η διδασκαλία της εμφανίστηκαν στο προσκήνιο την κατάλληλη εποχή και στο κατάλληλο μέρος, εκεί και τότε που υπήρχαν οι προϋποθέσεις για να αρχίσει η πνευματική αναγέννηση της Δύσης. Και αυτή η χρονική στιγμή ήταν τα τέλη του 19ου αιώνα και ο τόπος ήταν η Νέα Υόρκη.
Η εποχή που γεννήθηκε η Θεοσοφική Εταιρία στη Νέα Υόρκη, ήταν μια εποχή αισιοδοξίας και ευημερίας, γενικότερα για τη Δύση και ειδικότερα για τις ΗΠΑ. Οι πόλεμοι της εποχής, κυρίως ο πόλεμος των Μπόερς στη Νότια Αφρική αλλά και γενικότερα οι κατακτητικοί πόλεμοι στην Αφρική και την Ασία προβλεπόταν ότι θα γέμιζαν ακόμη περισσότερο τα ήδη γεμάτα ταμεία των τραπεζών της Νέας Υόρκης και του Σίτυ. Η βιομηχανία παρήγαγε πρωτόγνωρα αγαθά σε μεγάλη αφθονία και οι εργάτες δεν έφθαναν για να καλύψουν τις ανάγκες της. Παράλληλα στην Ινδία, η χώρα είχε αρχίσει να αναπτύσσεται από τους Άγγλους που παρά τη βάρβαρή τους διοίκηση, οργάνωσαν πολλούς τομείς της δημόσιας και κοινωνικής ζωής . Όλοι οι νέοι των μεγαλουπόλεων στην Ινδία μιλούσαν Αγγλικά και παρατηρώντας ζηλόφθονα την ευημερία των Άγγλων κατακτητών και ακόμα εντυπωσιασμένοι από τα θαύματα της επιστήμης και της τεχνολογίας στη Δύση, προσπαθούσαν να μιμηθούν και να υιοθετήσουν τον τρόπο ζωής, τις συνήθειες, τα ενδιαφέροντα και τις πρακτικές των νέων της Αγγλίας και της Αμερικής. Έτσι στην Ινδία, σε αυτή τη χώρα με τη μεγάλη πνευματική παράδοση, την εποχή εκείνη είχε γίνει της μόδας η νεολαία, όπως και στη Δύση, από αντίδραση στη θρησκευτική καταπίεση του παρελθόντος, να δηλώνουν ότι ήταν άθεοι. Ήταν η εποχή που ο άνθρωπος της Δύσης αποτίναζε την παθητικότητά του, την αδράνεια και την ανοχή του στην πνευματική ασφυξία που τον υποχρέωναν για αιώνες ολόκληρους τα ιερατεία. Οι εργαζόμενοι της εποχής κατόρθωσαν μέσα από το συνδικαλιστικό κίνημα, ανεπιτυχώς στην αρχή αλλά με επιτυχία αργότερα, να διεκδικούν τα δικαιώματά τους στη ζωή και τη διαφαινόμενη ευημερία. Η τεχνολογική και βιομηχανική επανάσταση είχαν αρχίσει να αποδίδουν τους καρπούς τους και η τόνωση του εμπορίου με τη βελτίωση των μεταφορών ήταν αιτία για καλύτερη και μεγαλύτερη επικοινωνία μεταξύ των λαών. Τότε κατασκευάστηκαν τα πρώτα αυτοκίνητα, βελτιώθηκαν οι συγκοινωνίες και τα τραίνα, εμφανίστηκαν τα αερόστατα και άλλες πτητικές μηχανές, ο τηλέγραφος, το τηλέφωνο, ο εξηλεκτρισμός των πόλεων, η φωτογραφία, η άνθιση της χαρτοβιομηχανίας, της τυπογραφίας και της δημοσιογραφικής πληροφόρησης. Όλα αυτά έδιναν στον άνθρωπο της εποχής εκείνης, την ψευδαίσθηση της αναγέννησης, της δύναμης, της ανεξαρτησίας και της ελευθερίας.
Το τέλος του 19ου αιώνα ήταν μια εποχή φαινομενικής ευημερίας στη Δύση και αυτή η ευημερία έγινε αιτία να αρχίσει το μεγάλο μεταναστευτικό κύμα από τις πτωχές χώρες στις ευημερούσες. Όλα αυτά τα γεγονότα συνέβαλαν ώστε οι διδασκαλίες της Έλενας Μπλαβάτσκυ να ξεχυθούν σαν τη φωτιά σε όλο τον κόσμο σε ελάχιστο χρόνο και τα βιβλία και τα περιοδικά της Θεοσοφικής Εταιρίας να διαβάζονται και να κυκλοφορούν σε μεγάλους αριθμούς και ακόμα να σχολιάζονται από όλους τους σκεπτόμενους ανθρώπους που είχαν μεταφυσικά ενδιαφέροντα, είτε αυτοί δούλευαν στα λιμάνια είτε έπιναν τσάϊ στα σαλόνια. Όταν η Μπλαβάτσκυ μιλούσε σε κάποιο αμφιθέατρο ο κόσμος έτρεχε να εξασφαλίσει μια θέση και στη συνέχεια καθόταν μαγεμένος και την άκουγε. Στο τέλος των διαλέξεων ο κόσμος δεν την άφηνε να φύγει.
Είναι σε όλους μας γνωστό ότι η άνθιση της φιλοσοφίας παρατηρείται πάντα σε περιόδους ευημερίας. Οι μεγάλες φιλοσοφίες στην αρχαία Αθήνα γεννήθηκαν όταν με την Αττική Συμμαχία η Αθήνα απομυζούσε τούς συμμάχους της, γέμιζε τα ταμεία της με χρήματα και είχε φθηνά εργατικά χέρια με την εκμετάλλευση των δούλων. Έτσι και στη Δύση και κυρίως στις ΗΠΑ, την εποχή αυτή άρχισε μια ευημερία, το χρήμα άρχισε να κατανέμεται σε περισσότερους και ο πλούτος έπαυε να είναι προνόμιο της εκκλησίας και της αριστοκρατίας. Αποτέλεσμα αυτής της αλλαγής ήταν άρχοντες και κλήρος όλο και περισσότερο να χάνουν την παντοδυναμία τους και ο κόσμος να αρχίσει να ελευθερώνεται από αυτούς και να αρχίζει χωρίς τον φόβο κάποιας τιμωρίας, να αποδοκιμάζει και να κατακρίνει τις τακτικές με τις οποίες τον ανάγκαζαν να υπομένει τις αυταρχικές και πολλές φορές εγκληματικές συμπεριφορές τους μέσα στους αιώνες που πέρασαν. Συγχρόνως άρχισε να ενδιαφέρεται και να ερευνά το υπερπέραν και να λατρεύει τον Θεό όπως του έβγαινε μέσα από την καρδιά του και μπορούσε πλέον ελεύθερα να πάει σε μια διάλεξη με μεταφυσικά θέματα και να διαβάσει όποιο βιβλίο ήθελε χωρίς να έχει το φόβο ότι θα τον ρίξουν στη φωτιά σαν αιρετικό. Σε αυτό λοιπόν το κλίμα ο άνθρωπος της Δύσης και κυρίως ο Αμερικανός που ζούσε στη χώρα που γεννήθηκε η έννοια της ανεξιθρησκείας, ήταν έτοιμος να δεχθεί καθετί πέρα από αυτά που του σερβίριζαν οι περιπλανώμενοι ιεροκήρυκες της Αμερικανικής επαρχίας και οι θεολόγοι και τα ιερατεία στην Ευρώπη. Ο κόσμος ήταν διψασμένος και έτοιμος να δεχθεί τη διδασκαλία της Έλενας Μπλαβάτσκυ.
Ήδη από τα μέσα του 18ου αιώνα, οι Πνευματικοί άνθρωποι και οι αναζητητές της Αλήθειας στην Ευρώπη, προσπάθησαν να παντρέψουν την επιστημονική λογική της Δύσης με τη μεταφυσική γνώση και μυστικιστική παράδοση της Ανατολής, και τα πρώτα βιβλία Εσωτερισμού άρχισαν να κυκλοφορούν ελεύθερα στο εμπόριο. Όμως ήταν στο τέλος του 19ου αιώνα που ο κόσμος άρχισε να ελευθερώνεται από τον φόβο, τις προλήψεις και τις δεισιδαιμονίες και άρχισε να αναζητεί γνώσεις που δεν εύρισκε καταχωρημένες μέσα σε πανεπιστημιακά συγγράμματα. Τώρα με τη σχετική πάντα ελευθερία και ανεξιθρησκεία δόθηκε στον γραπτό και προφορικό λόγο μια ώθηση και μια καινούρια πνοή άρχισε να πνέει στη μεταφυσική έρευνα. Τα πειράματα του Πάππους, του Ιωάννη Σαρκό, του Αλάν Καρδέκ, του Γουλιέλμου Κρουξ, του Καμίλου Φλαμαριόν και άλλων Ευρωπαίων αποκρυφιστών, δημιούργησαν στον κόσμο μια δίψα για να γνωρίσει το υπερπέραν και να ανακαλύψει όλα όσα οι δεσποτάδες του είχαν κρύψει είτε από φόβο μη χάσουν το προνόμιά τους είτε από άγνοια για καθετί που δεν διδάχθηκαν στις θεολογικές σχολές και στα Καθολικά μοναστήρια.
Αυτή τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή ο κόσμος που είχε μεταφυσικά ενδιαφέροντα περίμενε κάτι περισσότερο. Κάτι που θα τον οδηγούσε ψηλότερα από του να μιλάει με τα πνεύματα και να παρατηρεί αν θα κουνηθεί το κλειδί πάνω στο τραπεζάκι κάποιου μέντιουμ. Κάτι πιο σημαντικό από τις πληροφορίες που έπαιρνε στις διάφορες πνευματιστικές seances από αμφίβολης αξιοπιστίας διάμεσα. Ήταν η στιγμή που η Έλενα Μπλαβάτσκυ πήρε εντολή από τους πνευματικούς της δασκάλους να ανοίξει στον κόσμο τους θησαυρούς της Εσωτερικής γνώσης και ακόμα να ανοίξει τους κρουνούς για να αρχίσει να ρέει το αρχαίο πνευματικό νέκταρ της Ανατολής στις διψασμένες ψυχές της Δύσης. Ήταν η πρωτοπόρος, που μετά από αυτήν, όταν πλέον άνοιξαν οι κερκόπορτες και δεκάδες πνευματικοί δάσκαλοι κάθε κατηγορίας από τους ελάχιστους μέχρι τους μέγιστους, άρχισαν να επισκέπτονται τη Δύση και να προσφέρουν τη διδασκαλία τους με διαλέξεις και βιβλία.
Αλλά το περίεργο είναι ότι τα βιβλία της Μπλαβάτσκυ άρχισαν να κυκλοφορούν και στην Ινδία και οι Αγγλόφωνοι νέοι Ινδοί, με τον θαυμασμό που είχαν για ό,τι προερχόταν από τη Δύση, άρχισαν να διαβάζουν και να γνωρίζουν τη δικιά τους κληρονομιά και ακόμα να δέχονται πράγματα που πριν από λίγο απαξίωναν, όπως η μετενσάρκωση και πολλά άλλα.
Πολλοί από μας στη Δύση νομίζουμε ότι όλοι οι Ινδοί είναι ενσυνείδητοι χορτοφάγοι, ότι κάνουν διαλογισμό και σαν βαθιά θρησκευόμενα άτομα ασχολούνται με τη σωτηρία της ψυχής τους. Όμως αυτή δεν είναι η αλήθεια. Μπορεί από συνήθεια και παράδοση να πηγαίνουν σε ναούς και να τραγουδάνε ύμνους αλλά το ποσοστό των πραγματικά θρησκευόμενων ατόμων, των Εσωτεριστών, μπορεί να είναι μεγαλύτερο από τη Δύση είναι όμως σχετικά μικρό. Και αυτό χαρακτήριζε και την εποχή που άνθισε το Θεοσοφικό Κίνημα και γι’ αυτό και το έργο της Μπλαβάτσκυ υπήρξε εξίσου σημαντικό και στην Ινδία
Ήταν φυσικό το μεγάλο έργο και η φήμη της Μπλαβάτσκυ να δημιουργήσει ζήλιες και αντιθέσεις γιατί ανέτρεπε το παρελθόν και καθιέρωνε κάτι καινούριο στη Δύση και ακόμα κέρδιζε τους νέους της Ινδίας. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα την πολεμική και την ιδιοτελή αμφισβήτηση που δέχθηκε αργότερα η Μπλαβάτσκυ ακόμα και από τους πιο στενούς της συνεργάτες. Όμως όλες οι μπόρες πέρασαν και αυτό που έμεινε, είναι ότι το έργο και το όνομα της Μπλαβατσκυ παραμένουν ανεξίτηλα καταχωρημένα στην ιστορία και την παγκόσμια μυστικιστική βιβλιογραφία καθώς το έργο της αναγνωρίστηκε από όλο τον κόσμο της Εσωτερικής Αναζήτησης.
Αποτέλεσμα της πολεμικής που δέχθηκε η Έλενα Μπλαβάτσκυ, είναι ότι το Θεοσοφικό Κίνημα σήμερα έχει μετουσιωθεί σε δύο παγκόσμια ρεύματα: Πρώτον τη Θεοσοφική Εταιρία την οποία έχει αγκαλιάσει και μετά βίας συντηρεί ο τεκτoνισμός. Αυτή η Θεοσοφική Εταιρία έχει τα γραφεία της στο Adyar της Ινδίας και δυστυχώς σήμερα βρίσκεται διεθνώς σε ανυποληψία και παρακμή. Το δεύτερο ρεύμα είναι η ΄Ενωση Θεοσόφων που δημιουργήθηκε το 1909 στο Λος Άντζελες. Το θεοσοφικό αυτό ρεύμα που διδάσκει αναλλοίωτες τις διδασκαλίες της μεγάλης αποκρυφίστριας και μεταφυσικού, ακμάζει διεθνώς αλλά και στην πατρίδα μας.
Είναι χαρακτηριστικά τα λόγια του Πατέρα της σύγχρονης Ινδίας του Μαχάτμα Γκάντι όπως τα διαβάζουμε στην αυτοβιογραφία του: «Θεοσοφία είναι η διδασκαλία της Κας Μπαβάτσκυ». Το Ινδικό κράτος με ευγνωμοσύνη τίμησε την Έλενα Μπλαβάτσκυ όταν για τα εκατό χρόνια από τη γέννηση του Θεοσοφικού Κινήματος, το 1975 εξέδωσε αναμνηστικό γραμματόσημο σφραγισμένο με το μότο της Εταιρίας « Δεν υπάρχει θρησκεία ανώτερη από την Αλήθεια». Αλλά και στις ΗΠΑ τίμησαν την Έλενα Μπλαβάτσκυ οργανώνοντας προς τιμή της την ίδια εποχή στη Νέα Υόρκη, ένα εξαήμερο Παγκόσμιο Συνέδριο με θέμα τη Θεοσοφία, που είχε παγκόσμια απήχηση.
Το έργο αυτής της μεγάλης προσωπικότητας στην Ελλάδα συνεχίζεται και δίνει καρπούς. Καρπούς που τρέφουν και ζωοποιούν τους πραγματικούς αναζητητές της Αλήθειας και τους δίνουν τα εφόδια για να οδηγηθούν στη λεωφόρο που οδηγεί στον σκοπό της ανθρώπινης ύπαρξης, στην Αυτογνωσία και τη Θέωση.
